W Gdańsku ruszyła konferencja o odbudowie Ukrainy. W planie umowy za 10 mld euro
Dwudniowa konferencja w Gdańsku rozpoczęła rozmowy o odbudowie Ukrainy
W Gdańsku rozpoczęła się Konferencja na rzecz Odbudowy Ukrainy, czyli Ukraine Recovery Conference. Tegoroczne spotkanie jest współorganizowane przez Polskę i Ukrainę. Obrady potrwają dwa dni i mają skupić się na odbudowie kraju po wojnie, mobilizacji międzynarodowego wsparcia oraz wzmacnianiu współpracy gospodarczej i inwestycyjnej. Do miasta przyjechali europejscy liderzy, przedstawiciele instytucji międzynarodowych, przedsiębiorcy i menedżerowie.
Sesję otwierającą rozpoczął premier Donald Tusk. Podkreślił, że obecność przywódców i przedstawicieli wielu środowisk ma znaczenie nie tylko polityczne, ale także praktyczne, bo pokazuje gotowość do wspólnego działania. Wskazał, że przez dwa dni tysiące uczestników będą pracować nad projektem odbudowy Ukrainy po wojnie. Konferencja jest kontynuacją międzynarodowego formatu uruchomionego przez państwa G7 oraz platformę darczyńców dla Ukrainy, a jej głównym zadaniem pozostaje koordynacja działań i uruchamianie inwestycji potrzebnych do odbudowy.
"Obecność europejskich liderów jest znakiem dla Polski, Ukrainy, Europy i całego świata, że słowo 'solidarność' to nie jest pusty slogan"
Donald Tusk, Premier
"Jestem dumny, że tak wielu z was, pań i panów premierów, prezydentów, przewodniczących, przedsiębiorców, menedżerów przybyło do Gdańska. Tysiące ludzi przez dwa dni będą przygotowywać wspólnie wielki projekt - projekt odbudowy Ukrainy po wojnie"
Donald Tusk, Premier
W wystąpieniach mocno wybrzmiał harmonogram wydarzenia. Najbliższe dwa dni mają zostać wykorzystane na rozmowy o finansowaniu, inwestycjach i współpracy międzynarodowej. Uczestnicy analizują nie tylko potrzeby związane z infrastrukturą, ale również kwestie rozwoju regionalnego, bezpieczeństwa i odbudowy życia społecznego. W tym ujęciu odbudowa Ukrainy została przedstawiona jako proces szerszy niż odbudowa budynków, szkół, elektrowni czy dróg, bo ma dotyczyć również wspólnoty i relacji międzyludzkich.
Organizatorzy i uczestnicy podkreślają, że konferencja ma połączyć dwa cele. Pierwszy to bieżące pozyskiwanie środków oraz partnerów do realizacji konkretnych inwestycji. Drugi to przygotowanie długofalowego modelu współpracy, który pozwoli prowadzić odbudowę także po zakończeniu działań wojennych. W praktyce oznacza to rozmowy zarówno o projektach publicznych, jak i prywatnych, z udziałem państw, banków rozwojowych i biznesu.
W planie ponad 160 umów i pierwsza płatność z unijnej pożyczki
Jednym z najważniejszych konkretów ogłoszonych podczas konferencji jest skala planowanych porozumień. Premier Ukrainy Julia Swyrydenko zapowiedziała podpisanie ponad 160 umów o łącznej wartości 10 mld euro. Jak zaznaczyła, porozumienia mają dotyczyć kilku wymiarów jednocześnie: rozwoju regionalnego, współpracy biznesowej oraz kwestii związanych z obronnością. To pokazuje, że odbudowa Ukrainy jest traktowana jako proces obejmujący zarówno codzienne funkcjonowanie państwa, jak i jego bezpieczeństwo.
"Oczekujemy podpisania ponad 160 umów wartych 10 mld euro"
Julia Swyrydenko, Premier Ukrainy
Ważna deklaracja padła również ze strony instytucji unijnych. Potwierdzono, że do Ukrainy trafi pierwsza płatność w wysokości 3,2 mld euro z unijnej pożyczki o łącznej wartości 90 mld euro. To jeden z kluczowych elementów finansowania, które ma zapewnić Ukrainie możliwość prowadzenia inwestycji i stabilizacji podstawowych obszarów funkcjonowania państwa. Dla partnerów gospodarczych jest to także sygnał, że odbudowa ma opierać się na dużych, wieloletnich instrumentach finansowych.
"Nasze wsparcie dla Ukrainy jest konsekwentne i niezłomne, aby pomóc osiągnąć sprawiedliwy i trwały pokój"
Antonio Costa, szef Rady Europejskiej
"W dalszym ciągu wzywamy wszystkich naszych partnerów, żeby utrzymali swoje wsparcie, bowiem silna, niezależna Ukraina leży w naszym interesie"
Ursula von der Leyen, Przewodnicząca Komisji Europejskiej
Przewodnicząca Komisji Europejskiej wskazała przy tym, że ambicją Unii Europejskiej jest nie tylko doraźna pomoc, ale także wspieranie wzrostu gospodarczego Ukrainy jako wolnego europejskiego państwa. Zwrócono uwagę, że Unia Europejska stała się tam największym inwestorem. W praktyce oznacza to, że unijne wsparcie ma obejmować nie tylko odbudowę zniszczeń, ale też tworzenie warunków do rozwoju gospodarczego w kolejnych latach.
- Konferencja w Gdańsku potrwa 2 dni.
- Zapowiedziano podpisanie ponad 160 umów.
- Łączna wartość planowanych umów ma wynieść 10 mld euro.
- Do Ukrainy ma trafić pierwsza płatność w wysokości 3,2 mld euro.
- Środki pochodzą z unijnej pożyczki o wartości 90 mld euro.
Gdańsk jako miejsce symboliczne dla odbudowy i pojednania
Wybór Gdańska na miejsce tegorocznej konferencji został przedstawiony jako decyzja o znaczeniu symbolicznym. Premier Donald Tusk przypomniał, że to właśnie tutaj rozpoczęło się największe nieszczęście współczesnej Europy, czyli II wojna światowa. Jednocześnie wskazał, że Gdańsk jest dziś przykładem miasta, które zostało podniesione z ruin i odbudowane nie tylko materialnie, ale również jako wspólnota i przestrzeń tożsamości. Ten kontekst ma wzmacniać przekaz konferencji dotyczący możliwości odbudowy nawet po najcięższych zniszczeniach.
"To tu rozpoczęło się największe nieszczęście współczesnej Europy, jakim była II wojna światowa. Tu na własne oczy można zobaczyć, co to znaczy cud odbudowy"
Donald Tusk, Premier
W tym samym wystąpieniu premier podkreślił, że odbudowa nie może ograniczać się do warstwy technicznej i finansowej. Wskazał, że doświadczenie Europy pokazuje możliwość budowania trwałych relacji po tragicznych konfliktach, jeśli opierają się one na prawdzie, wzajemnym szacunku i odpowiedzialności za przyszłość. W tym ujęciu odbudowa Ukrainy została połączona z szerszym pytaniem o kształt przyszłej Europy i relacje między narodami po wojnie.
Padły również odniesienia do historii pojednania w Europie. Zwrócono uwagę, że narody, które po II wojnie światowej były po przeciwnych stronach konfliktu, dziś współpracują jako partnerzy i sojusznicy. Wskazano przy tym, że pełne zjednoczenie Europy zawsze wymagało rozumienia własnej historii oraz autentycznej gotowości do pojednania. Ten wątek został połączony z aspiracjami Ukrainy do bycia częścią zjednoczonej Europy.
"Przyszłość możemy zbudować tylko na prawdzie, na wzajemnym szacunku, na rozumieniu historii. Solidarność, która narodziła się w Gdańsku, może być naszą rzeczywistością, jeśli otworzymy swoje serca i umysły na przeszłość, ale przede wszystkim na przyszłość"
Donald Tusk, Premier
Polsko-ukraińskie porozumienia i spotkania z liderami na marginesie obrad
W programie konferencji przewidziano także podpisywanie umów między podmiotami z Polski i Ukrainy. Porozumienia mają służyć zacieśnianiu relacji gospodarczych między oboma krajami. To ważny element wydarzenia, ponieważ obok deklaracji politycznych pojawiają się konkretne mechanizmy współpracy, które mogą przełożyć się na realizację projektów po stronie samorządów, firm i instytucji publicznych.
Na marginesie URC odbywają się również spotkania dwustronne premiera Donalda Tuska z zagranicznymi partnerami. Wśród rozmówców znaleźli się prezes Banku Światowego Ajay Banga, kanclerz Austrii Christian Stocker oraz premier Bułgarii Rumen Radew. Takie rozmowy mają znaczenie uzupełniające wobec głównego programu konferencji, bo pozwalają omawiać szczegóły współpracy finansowej, politycznej i inwestycyjnej w mniejszych formatach.
Premier Donald Tusk zwrócił uwagę, że Europa i świat zachodni stoją dziś przed historycznym wyzwaniem związanym z rosyjską agresją oraz narastającą niepewnością międzynarodową. Podkreślił, że powodzenie odbudowy Ukrainy zależy od utrzymania jedności oraz solidarności państw wspierających ten proces. W tym kontekście konferencja w Gdańsku została przedstawiona jako forum, które ma nie tylko deklarować pomoc, ale porządkować działania i nadawać im konkretny kierunek na najbliższy czas.
W praktyce najbliższe dwa dni mają więc przynieść zarówno polityczne deklaracje, jak i wymierne efekty w postaci umów, finansowania i ustaleń między partnerami. Gdańsk stał się miejscem rozmów o odbudowie infrastruktury, rozwoju gospodarczym, bezpieczeństwie i przyszłym miejscu Ukrainy w Europie. Kluczowe znaczenie ma teraz to, czy zapowiedziane porozumienia i środki finansowe przełożą się na realizację projektów w kolejnych etapach odbudowy.